Năm 2017, ngành Nông nghiệp tỉnh An Giang đón nhận nhiều niềm vui, đặc biệt là việc Thủ tướng Chính phủ đã đồng ý chủ trương đầu tư xây dựng đề án 'Liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp'.
Trước tin vui này, báo đã có cuộc trao đổi với ông Trần Anh Thư, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh An Giang, xung quanh về mô hình liên kết sản xuất này.
Ông Trần Anh Thư, Giám đốc Sở NN&PTNT tỉnh An Giang.
Phóng viên: Thưa ông Trần Anh Thư, ông có thể giới thiệu đôi nét về Đề án “Liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp chất lượng cao cho vùng ĐBSCL tại An Giang”?
Ông Trần Anh Thư: Để xây dựng An Giang trở thành trung tâm giống cá tra chất lượng cao của cả nước, từng bước đáp ứng nhu cầu con giống cá tra, góp phần tái tạo ngành cá tra theo hướng bền vững và hiệu quả, tỉnh An Giang đã cho xây dựng đề án “Liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp chất lượng cao cho vùng ĐBSCL tại An Giang”.
Trong đó, cấp 1 gồm các viện nghiên cứu, trường đại học sẽ cung cấp đàn cá tra bố mẹ tuyển chọn các tính trạng tốt như tăng trưởng nhanh, kháng bệnh, chất lượng thịt tốt; Cấp 2 là Trung tâm Giống thủy sản An Giang và các trại giống liên kết sản xuất, cung cấp cá tra bột cho vùng ương; Cấp 3 là vùng ương giống sản xuất, cung cấp cá tra giống cho nuôi thương phẩm theo liên kết chuỗi sản xuất và tiêu thụ với sự tham gia của DN chế biến cá tra XK làm hạt nhân của chuỗi liên kết.
Mục tiêu của đề án là đến năm 2020, diện tích tham gia chuỗi liên kết đạt 1.000 ha, cung cấp cho toàn vùng khoảng 50% con giống cá tra (tương đương 1,75 tỉ con giống); Đến năm 2025 là cung cấp khoảng 70% nhu cầu giống cá tra tương đương 2,45 - 2,8 tỷ cá tra giống cung cấp cho An Giang và khu vực ĐBSCL (nhu cầu giống cá tra toàn vùng là 3,5 - 4 tỷ cá tra giống).
Toàn bộ con giống cá tra của chuỗi sản xuất phải được doanh nghiệp bao tiêu theo giá sàn thỏa thuận từng thời điểm thu mua. Doanh nghiệp tham gia thực hiện liên kết 3 cấp ít nhất 4 - 6 doanh nghiệp (cả hai giai đoạn 2018 - 2020 và 2021 - 2025).
Phóng viên: Việc xây dựng Đề án “Liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp chất lượng cao cho vùng ĐBSCL tại An Giang” xuất phát từ những cơ sở nào?
Ông Trần Anh Thư: Cá tra là đối tượng nuôi chủ lực của vùng ĐBSCL, có thể đạt giá trị cao trên một đơn vị diện tích sản xuất. Sự phát triển của nghề nuôi cá tra gắn liền với sự biến động cung - cầu của thị trường xuất khẩu hơn 10 năm qua. Tuy nhiên, trong quá trình phát triển vẫn còn nhiều hạn chế như việc sản xuất cung cầu không kế hoạch sản xuất thường xuyên diễn ra, tỷ lệ con giống chưa được kiểm soát bán trôi nổi trên thị trường còn chiếm tỷ trọng khá cao.
Bên cạnh đó việc sản xuất con giống, nuôi cá tra thương phẩm; chế biến và tiêu thụ không có liên kết luôn luôn tiềm ẩn các mối nguy về mất cân đối cung cầu, khó bình ổn giá đảm bảo cho người nuôi cá lãi. Đặc biệt là khó kiểm soát các mối nguy về mất vệ sinh an toàn thực phẩm, truy nguồn ngốc đáp ứng yêu cầu của thị trường nhập khẩu. Để giảm thiểu các rủi ro không đáng có từ thị trường không còn cách nào khác là phải liên kết sản xuất theo chuỗi giá trị sản phẩm, chỉ có liên kết mới đảm bảo phát triển bền vững ngành cá tra trước xu thế hội nhập kinh tế quốc tế như hiện nay.
Đồng thời, việc quản lý chất lượng đàn cá bố mẹ chưa được chú trọng, đàn cá tra bố mẹ của các cơ sở sản xuất giống không được tuyển chọn kỹ, có xu hướng bị thoái hóa, lai cận huyết đã xuống cấp đến mức đáng báo động, đặc biệt là tình trạng cạnh tranh thiếu lành mạnh giữa các cơ sở sản xuất giống đã ép cho đàn cá tra bố mẹ đẻ quá nhiều lần trong năm làm cho chất lượng cá giống không đảm bảo, ảnh hưởng đến năng suất và sản lượng cũng như hiệu quả kinh tế các cơ sở nuôi, đặc biệt là ảnh hưởng rất lớn đến khả năng cạnh tranh sản phẩm cá tra của Việt Nam trên trưởng quốc tế do tỷ lệ thịt cá phi lê đạt được quá thấp so với phần phụ phẩm dư thừa…
Do đó, muốn phát triển ngành cá tra theo hướng bền vững và hiệu quả thì việc xây dựng “Đề án Liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp chất lượng cao cho vùng ĐBSCL” là nhu cầu cấp thiết, góp phần cho ngành hàng cá tra Việt Nam phát triển bền vững.
Phóng viên: Từ đầu năm đến nay, việc triển khai vận hành đề án liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp tại An Giang đã đạt được những kết quả nào?
Ông Trần Anh Thư: Chương trình giống cá tra 3 cấp đang trong giai đoạn xây dựng nhưng với sự quan tâm của Chính phủ và các bộ ngành Trung ương, nhất là sự vào cuộc quyết liệt của lãnh đạo tỉnh mà từ khi bắt tay vào thực hiện đến nay, An Giang đã đạt được những kết quả bước đầu khá quan trọng.
Trong đó, một số các doanh nghiệp chế biến thủy sản có vùng nuôi cá tra trong và ngoài tỉnh đã chủ động tham gia liên kết sản xuất với Chi hội sản xuất cung ứng giống cá tra 3 cấp. Đồng thời, các hộ sản xuất cá tra giống cũng tự nguyện đăng ký tham gia vào chuỗi sản xuất và tiêu thụ giống cá tra 3 cấp với mong muốn là ổn định được về giá bán và thị trường tiêu thụ cá tra giống.
Bên cạnh đó, để chuẩn bị bổ sung đủ đàn cá tra bố mẹ chất lượng phục vụ sản xuất cung ứng giống cá tra 3 cấp, trong năm 2017 đã có 4 cơ sở sản xuất giống trong tỉnh tiếp nhận đàn cá tra của Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II với tổng số là 8.000 con, trong đó 7.000 con cá tra hậu bị khối lượng 1kg/con (giá 40.000 đồng/kg) và 1.000 con khối lượng trung bình 3,0 - 3,5 kg/con (giá 100.000 đ/kg).
Hiện nay, An Giang cũng đang phối hợp với Tổng cục Thủy sản (Viện Nghiên cứu nuôi trồng Thủy sản II và Trung tâm 3K) thực hiện công tác quan trắc giám sát môi trường các vùng ương cá tra giống tập trung. Đồng thời, phối hợp với Viện Nghiên cứu Nuôi trồng Thủy sản II tổ chức được 1 lớp tập huấn quy trình ương cá tra giống đạt năng suất và tỉ lệ sống cao cho các hộ tham gia chuỗi sản xuất giống cá tra 3 cấp AFA và các cản bộ kỹ thuật thuộc các đơn vị tham gia trong chuỗi liên kết sản xuất tiêu thụ giống cá tra 3 cấp tỉnh An Giang với tổng số có 55 người tham dự…
Có thể nói, việc triển khai thực hiện Đề án“Liên kết sản xuất giống cá tra 3 cấp chất lượng cao cho vùng ĐBSCL tại An Giang” sẽ là một đòn bẩy giúp ngành cá tra phát triển trong tương lai.
+ Trân trọng cảm ơn ông!
Theo HỒNG ÂN - MINH LUÂN (Gia đình và Pháp Luật)
Đọc nhiều
