ĐỔI MỚI PHƯƠNG THỨC KINH DOANH TIÊU THỤ NÔNG SẢN - Bài 1: Từ Đề án 194 đến tư duy kinh tế nông nghiệp

Sau gần 5 năm triển khai Đề án 194, Đồng Tháp không chỉ đổi mới cách tiêu thụ nông sản mà còn từng bước chuyển dịch từ tư duy “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”.

Trong tiến trình đó, vai trò điều phối thị trường, phát triển chuỗi giá trị và mở rộng kênh tiêu thụ của ngành Công thương ngày càng thể hiện rõ nét, góp phần tạo nền tảng cho nông sản địa phương phát triển bền vững.

Không chỉ dừng lại ở việc tiêu thụ nông sản theo cách truyền thống, Đồng Tháp đang chủ động định hình lại cách thức tổ chức sản xuất - kinh doanh nông nghiệp, gắn chặt hơn giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, giữa vùng nguyên liệu với thị trường trong và ngoài nước. Đề án 194 được xem là “kim chỉ nam” cho tiến trình chuyển đổi đó.

CHUYỂN TƯ DUY PHÁT TRIỂN

Theo Phó Giám đốc Sở Công thương tỉnh Đồng Tháp Đặng Văn Tuấn, Đề án 194 là một trong những chủ trương lớn, mang tính chiến lược của Chính phủ nhằm thúc đẩy chuyển đổi tư duy từ “sản xuất nông nghiệp” sang “kinh tế nông nghiệp”.

“Đề án 194 có ý nghĩa rất quan trọng đối với nông nghiệp Đồng Tháp, tạo nền tảng để tỉnh xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, hiệu quả và hội nhập trong tương lai.

Việc triển khai Đề án giúp hình thành các chuỗi giá trị nông sản bền vững, giảm rủi ro thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh cho các mặt hàng nông sản chủ lực của tỉnh”, Phó Giám đốc Sở Công thương Đặng Văn Tuấn nhấn mạnh.

Kế hoạch của UBND tỉnh Đồng Tháp triển khai thực hiện Đề án Đổi mới phương thức kinh doanh tiêu thụ nông sản giai đoạn 2021 - 2025, định hướng đến năm 2030 xác định rõ mục tiêu hoàn thiện và phát triển các chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ nông sản chủ lực một cách hiệu quả, bền vững; nâng cao năng lực cạnh tranh và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Đây là cơ sở quan trọng để ngành Công thương và ngành Nông nghiệp phối hợp chặt chẽ, đưa Đề án đi vào chiều sâu và tạo chuyển biến rõ nét trong tổ chức thị trường nông sản của tỉnh.

Trên cơ sở đó, Sở Công thương đã tham mưu UBND tỉnh ban hành Kế hoạch triển khai thực hiện Đề án 194 phù hợp với điều kiện thực tiễn của địa phương, gắn với yêu cầu tái cơ cấu ngành nông nghiệp và Chương trình xây dựng nông thôn mới.

Kế hoạch xác định rõ mục tiêu hoàn thiện các chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ nông sản chủ lực; tăng cường minh bạch thông tin sản phẩm; mở rộng thị trường tiêu thụ trong và ngoài nước.

Có thể nói, Đề án 194 là “cú hích” để Đồng Tháp chuyển mình theo hướng kinh tế nông nghiệp, gắn sản xuất với thị trường.

Điểm cốt lõi của Đề án 194 là thay đổi cách tiếp cận trong phát triển nông nghiệp.

Thay vì chỉ chú trọng tăng sản lượng, Đề án hướng tới xây dựng các chuỗi giá trị khép kín, trong đó sản xuất, chế biến và tiêu thụ được liên kết chặt chẽ, vận hành theo tín hiệu thị trường.

Đây cũng là bước chuyển quan trọng để Đồng Tháp giảm dần những rủi ro cố hữu như tình trạng “được mùa mất giá”.

Từ góc nhìn ngành Nông nghiệp, theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Đồng Tháp Lê Hà Luân, trong quá trình tái cơ cấu ngành Nông nghiệp của tỉnh, Đồng Tháp đã chú trọng tổ chức lại sản xuất theo hướng tập trung, liên kết chuỗi, gắn kết chặt chẽ giữa nông dân - hợp tác xã - doanh nghiệp - nhà khoa học - ngân hàng và chính quyền, qua đó từng bước nâng cao giá trị gia tăng cho nông sản.

PHÁT TRIỂN CHUỖI LIÊN KẾT

Trong triển khai Đề án 194, Sở Công thương Đồng Tháp được giao nhiều nhiệm vụ trọng tâm nhằm phát triển các chuỗi liên kết sản xuất - tiêu thụ nông sản chủ lực theo hướng bền vững và đáp ứng tín hiệu thị trường.

Theo Phó Giám đốc Sở Công thương Đặng Văn Tuấn, một trong những nhiệm vụ quan trọng là phát triển các chuỗi liên kết bền vững cho các ngành hàng chủ lực như: Lúa gạo, xoài, sen, thủy sản… bảo đảm truy xuất nguồn gốc và sản xuất theo tín hiệu thị trường.

Sở Công thương đã phối hợp với các địa phương, hiệp hội ngành hàng và doanh nghiệp để hình thành các mô hình liên kết hiệu quả từ khâu sản xuất đến tiêu thụ, đồng thời chuẩn hóa quy trình sản xuất an toàn, nâng cao chất lượng sản phẩm.

Song song đó, công tác hỗ trợ xây dựng nhãn hiệu, bao bì, nhãn mác cho nông sản được chú trọng.

Sở Công thương đã hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã và chủ thể OCOP cải tiến mẫu mã, phát triển nhãn hiệu, quảng bá thương hiệu nông sản Đồng Tháp gắn với chỉ dẫn địa lý và nhãn hiệu chứng nhận, nhằm gia tăng giá trị và sức cạnh tranh cho sản phẩm địa phương.

Một nội dung khác được ngành Công thương triển khai thường xuyên là cập nhật, cung cấp thông tin thị trường nông sản.

Thông qua các bản tin thị trường và nền tảng số, doanh nghiệp và hợp tác xã có thêm cơ sở để chủ động điều chỉnh kế hoạch sản xuất, tiêu thụ, hạn chế bị động trước biến động thị trường.

Đặc biệt, Sở Công thương chú trọng tăng cường kết nối giữa các khâu sản xuất - chế biến - phân phối nhằm giảm các khâu trung gian trong tiêu thụ nông sản.

Theo đồng chí Đặng Văn Tuấn, việc giảm khâu trung gian không chỉ giúp ổn định đầu ra mà còn nâng cao hiệu quả tiêu thụ, góp phần cải thiện thu nhập cho nông dân.

Những giải pháp trên đã tạo điều kiện để ngành Nông nghiệp tổ chức lại sản xuất theo hướng tập trung, bền vững và gắn chặt hơn với thị trường.

Theo Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Lê Hà Luân, nhiều ngành hàng chủ lực của tỉnh đã hình thành chuỗi giá trị và bước đầu phát huy hiệu quả.

Trong đó, ngành lúa gạo đã xây dựng được các vùng sản xuất lớn, áp dụng quy trình canh tác tiên tiến, gắn với doanh nghiệp bao tiêu đầu ra và triển khai Đề án 1 triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp.

Các ngành hàng trái cây như: Xoài, sầu riêng, chanh dây, dứa, nhãn… đã được cấp mã số vùng trồng, đẩy mạnh xuất khẩu chính ngạch; nhiều sản phẩm xây dựng được thương hiệu và chỉ dẫn địa lý.

Đối với thủy sản, đặc biệt là cá tra, chuỗi giá trị khép kín từ con giống, vùng nuôi đến chế biến xuất khẩu tiếp tục được củng cố, đưa Đồng Tháp trở thành một trong những trung tâm cá tra lớn của cả nước.

Việc phối hợp chặt chẽ giữa ngành Công thương và ngành Nông nghiệp đã làm rõ nét hơn mối liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, từng bước giảm tình trạng “được mùa, mất giá”.

Theo Baodongthap.vn