Làng nghề bánh tráng Thuận Hưng không chỉ đại diện cho tinh thần lao động cần cù sáng tạo của người dân nơi đây, mà còn làm sinh động thêm nên bức tranh văn hóa đa sắc màu của vùng đất Cần Thơ.
Bánh tráng Thuận Hưng được phơi nắng. (Nguồn: TTXVN)
Nằm bình yên bên dòng sông Hậu, làng nghề bánh tráng Thuận Hưng không chỉ đại diện cho tinh thần lao động cần cù sáng tạo của người dân nơi đây, mà còn làm sinh động thêm nên bức tranh văn hóa đa sắc màu của mảnh đất Cần Thơ tươi đẹp.
Thương hiệu bánh tráng hàng trăm tuổi
Nghề làm bánh tráng Thuận Hưng tại Cần Thơ được hình thành và phát triển khoảng 200 năm, trải qua nhiều “cung bậc” thăng trầm của lịch sử, gắn liền với đời sống của người dân nơi đây.
Ban đầu, nghề làm bánh tráng được hình thành từ những hộ làm bánh nhỏ lẻ, rồi dần dần được mở rộng tới các hộ gia đình lân cận. Cha truyền con nối, nghề được truyền dạy từ cha mẹ cho con cái, hàng xóm láng giềng cũng cùng chỉ nghề cho nhau… lò nhà nào cũng đỏ lửa, những vỉ bánh tráng được phơi tít tắp dọc các con đường, ngõ xóm dưới ánh nắng vàng ruộm nơi mảnh đất cần lao.
Những giai đoạn cao điểm, các lò bánh đỏ lửa ngày đêm, người xếp hàng chờ lấy bánh nườm nượp, tạo nên không khí tươi vui, qua đó không chỉ giúp xây dựng đời sống tinh thần phấn khởi trong cộng đồng, tăng thu nhập cho người dân mà còn góp phần lan tỏa các giá trị truyền thống đặc sắc và tinh thần lao động sáng tạo của người dân bản địa.
"Bí kíp" tạo sự khác biệt của bánh tráng Thuận Hưng
Để thương hiệu trường tồn cùng với thời gian, bánh tráng Thuận Hưng phải tạo được sự khác biệt, vừa có sự thống nhất chung để nhận diện thương hiệu, lại vừa có “bí kíp” riêng của từng hộ mà không nơi nào có được.
Hầu hết bánh được tạo ra từ nguyên liệu chính là gạo và pha bột theo tỷ lệ chuẩn của từng hộ, thêm một chút muối để vị bánh đậm đà hơn. Gạo ngâm vừa tới là phải xay luôn, bánh mới ngon.
Các công đoạn nạo dừa, nước cốt dừa pha tráng bánh, canh lửa trấu, phơi sao cho bánh có độ khô vừa phải, không bị cong nứt… đều đòi hỏi sự tỉ mỉ và cân chỉnh chính xác bằng kinh nghiệm lâu năm điệu luyện của nghệ nhân.
Những vĩ bánh tráng phơi dưới nắng đẹp như một bức tranh. (Ảnh: Thu Hiền/TTXVN)
Bánh tráng ở Thuận Hưng có nhiều loại, mỗi loại đều có hương vị riêng mà không nơi nào có được. Bánh tráng Thuận Hưng dai ngon, có hương gạo thơm và không hề bị bở.
Cũng giống như một tác phẩm nghệ thuật cần rất nhiều sự sáng tạo, những "nghệ nhân làm bánh" phải điều chỉnh lượng bột sao cho phù hợp, phải đong đếm bằng gáo. Mỗi gáo bột tương ứng với một chiếc bánh. Sau khi được xay, bột gạo được đổ lên tấm mùng căng trên nồi. Tiếp đó là khâu tráng bánh vô cùng công phu.
Người dân trong làng cho biết bí quyết để tráng bánh ngon, mỏng và không bị nát là cần đảm bảo lửa nhỏ và tráng bánh đều nhanh tay. Bánh tráng được hấp bằng hơi nước khoảng 15 giây là chín.
Khâu lấy bánh cũng rất quan trọng, đòi hỏi sự phối hợp nhịp nhàng giữa người tráng và lấy bánh. Bánh sau khi tráng sẽ rất mỏng và ướt nên rất dễ bị rách. Do vậy, người lấy bánh cần khéo léo, nhẹ nhàng: một tay cầm bánh và một tay nâng bánh đặt vào phên.
Trong quá trình phơi bánh, nếu phơi đúng ngày trời nắng thì sau khoảng 30 phút, bánh sẽ khô vừa, còn nếu phơi quá giờ, bánh sẽ dễ bị vỡ. Bánh đủ độ khô sẽ được lấy ra và sắp lại theo từng phần.
Bảo tồn và phát huy nghề truyền thống
Với những nét đặc trưng của làng nghề hơn 200 năm tuổi, làng bánh tráng Thuận Hưng thường xuyên có khách du lịch ghé thăm. Dù việc đón tiếp, hướng dẫn khách tham quan và trải nghiệm vẫn mang tính tự phát, song đã tạo thêm dư địa để địa phương phát triển du lịch làng nghề.
Đến nay, làng nghề làm bánh tráng ở Thuận Hưng đã trở thành một điểm đến rất nổi tiếng của địa phương nói riêng, và thu hút khách gần xa khi ghé thăm Cần Thơ nói chung.
Khi bước chân tới cổng làng, du khách sẽ cảm nhận được hương thơm đặc trưng của mùi khói và bột dừa, khi rảo bước thăm làng, du khách sẽ được tận hưởng không gian làng quê với khắp nơi các phên bánh tráng được phơi đều thẳng tắp đầy ấn tượng. Đến đây, du khách cũng có thể được tìm hiểu quy trình làm bánh tráng của người dân Thuận Hưng.
Bên cạnh đó, địa phương cũng tổ chức các lễ hội, nhằm đưa bánh tráng Thuận Hưng tới nhiều thực khách. Trong đó, Lễ hội Bánh Dân gian Nam Bộ tại Cần Thơ đã trở thành điểm đến được du khách quan tâm, tại đây, các nghệ nhân làng nghề đã tự tay nướng những chiếc bánh tráng giới thiệu đến khách tham quan.
Nhận thức rõ vai trò của bảo tồn và phát huy của làng nghề, nhiều hộ dân kiên trì "giữ lửa" nghề đã được thành phố Cần Thơ trao giấy chứng nhận sản phẩm đạt OCOP. Đây là một bước tiến trong việc quảng bá sản phẩm, đưa Bánh tráng Thuận Hưng tiến xa hơn tới các thị trường tiêu thụ.
Làng nghề Bánh tráng Thuận Hưng đã được công nhận là Di sản Văn hóa phi vật thể quốc gia, qua đó góp phần lan tỏa giá trị văn hóa làng nghề truyền thống./.
Theo Vietnamplus
Đọc nhiều
